Rodowód – Ester Singer Kreitman (ebook)

19,00 

SKU: N/A Kategoria:

Zbiór opowiadań „Rodowód” Ester Singer Kreitman ukazał się w 2016 roku nakładem wydawnictw Teatr NN – Ośrodek Brama Grodzka oraz Fame Art. Książka prezentuje opis codzienności w polskich miasteczkach żydowskich, realia życia na emigracji, a także niebanalny humor i wyjątkowy zmysł obserwacji autorki. „Rodowód” to pierwsze tak obszerne tłumaczenie twórczości pisarki na język polski.

Zbiór opowiadań „Rodowód” to pierwsza książka Ester Kreitman, która ukazała się w Polsce. Wcześniej zostały opublikowane jedynie fragmenty jej twórczości w tłumaczeniu Magdaleny Ruty. Książka podzielona jest na dwie części – pierwsza z nich to „Opowiadania ze sztetł”, druga „Opowiadania londyńskie”. Pięć pierwszych opowiadań stanowi opis życia w polskich miasteczkach żydowskich, pozostałe historie dzieją się w Londynie podczas II wojny światowej i krótko po niej.

Ester Kreitman w swoich opowiadaniach odwołuje się do wątków autobiograficznych, które umożliwiają poznanie rodziny Singerów z kobiecej perspektywy. Matka autorki, Batszewa Singer, córka rabina z Biłgoraja, nie była zachwycona narodzinami dziewczynki i oddała Ester na trzy lata mamce na wsi. Kołyskę z Ester umieszczono pod stołem, ponieważ było to jedyne wolne miejsce w niewielkiej chacie, co spowodowało trwałe uszkodzenie wzroku. Historię opartą na tych wydarzeniach można przeczytać w opowiadaniu „Nowy świat”, otwierającym książkę. Mimo tego, że to Ester pierwsza w rodzinie zaczęła pisać, dorastała w cieniu młodszych braci. Marzyła o studiach, ale to synów rodzina postanowiła wykształcić. Czasy, w których żyła oraz obowiązujące wówczas normy społeczne nie sprzyjały rozkwitowi jej kariery.

– Rodzina Singerów to nie tylko dwóch utalentowanych braci. W trakcie moich lektur i poszukiwań przekonałam się, że jest to także rodzina, z której pochodzą niezwykłe kobiety. (…) Choć Ester Kreitman nie może się już cieszyć z tego, jakie zainteresowanie wzbudzają na nowo jej utwory w wielu krajach, postanowiłam zawalczyć o nią i w jej imieniu, nie tylko w obronie dobrej literatury, ale też w obronie kobiety, która nie doczekała się uznania, na które zasługuje – pisze w przedmowie do książki tłumaczka Natalia Moskal, która zafascynowana twórczością Ester Kreitman, doprowadziła do wydania „Rodowodu” na polskim rynku.

Do tej pory książki Ester Kreitman zostały wydane m.in. w: Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Izraelu oraz kilku krajach europejskich. Merytoryczną opiekę nad polskim przekładem „Rodowodu” objęła profesor nauk humanistycznych Monika Adamczyk-Garbowska, anglistka oraz specjalistka języka jidysz.

Dar obserwacji, specyficzny humor (nierzadko przez łzy) i ironiczny dystans sprawiają, że wiele z tych tekstów nadal – mimo niemal siedemdziesięciu lat dzielących nas od ich powstania – bawi i wzrusza, a inne – skromnie określone przez autorkę mianem „szkiców” – zasługują na uwagę choćby ze względu na trafnie uchwycony kontekst kulturowy i historyczny – pisze w posłowiu do książki prof. Monika Adamczyk-Garbowska.

Z RECENZJI:

„Czasami wydawało się, że siedzi w niej dybuk” – pisał o swojej starszej siostrze Isaac Bashevis Singer. Wspominał, że to Ester Singer Kreitman (1891-1954) jako pierwsza w rodzinie objawiła talent literacki (pisarzem był także brat Izrael). Chociaż przyznawał, że nie zna w literaturze jidysz autorki lepszej niż ona, nie pomógł jej w karierze. Do śmierci pozostała w cieniu braci i choć urodziła się w Biłgoraju, nie była wydawana po polsku. W tomie „Rodowód” mamy obrazki ze sztetla, które dokumentują życie religijnych Żydów. Kreitman walczy w nich z tradycyjną obyczajowością krępującą swobodę życia. Są też opowiadania z okresu londyńskiej emigracji – surowy zapis żydowskiego losu na obczyźnie. Zbiór otwiera przejmujące opowiadanie pisane z perspektywy oddanego na wychowanie mamce niemowlęcia, które mieszka w obcym domu pod stołem.
Piotr Gajdowski, Newsweek

Format

epub, mobi